Hoe zorgen we er samen voor dat de aarde niet verder opwarmt? De gemeente Middelburg heeft grote plannen op het gebied van duurzaamheid. In 2050 willen we namelijk energie- en klimaatneutraal zijn.
Om dit doel te halen, moeten we duurzamer gaan wonen en leven. Daar zijn we niet alleen als gemeente mee bezig. Ook veel inwoners van Middelburg zijn aan het verduurzamen. Ze isoleren hun huis, plaatsen zonnepanelen of laten vaker de auto staan. Bent u hier ook mee bezig? Of wilt u weten wat u nog meer kunt doen?

We hebben de tips van een aantal Middelburgers verzameld. Zo ook die van welzijnswerker Marjan Ouwerkerk. Benieuwd wat zij doet om duurzamer te leven? Lees hieronder het interview of de korte versie in huis-aan-huisblad De Bode van woensdag 24 november.

 

Fijn dat ik je mag interviewen over duurzaamheid. Kun je wat over jezelf vertellen?

"Ik ben Marjan Ouwerkerk, en ik woon samen met mijn man en 3 kinderen (15, 11 en 6 jaar) in een voormalige school in Stromenwijk-’t Zand. We werken allebei als welzijnswerker. We hebben het huis in 2016 gekocht en met hulp van de 0-op-de-meter subsidie helemaal verduurzaamd. We leven hier gasloos en met 38 zonnepanelen produceren we iets meer elektriciteit dan dat we verbruiken."

Wat verstaan jullie onder duurzaamheid?

"Dat je je bewust bent van je voetafdruk, en nadenkt als je iets koopt of doet. Wat dat doet met de natuur en je omgeving. Het zit vaak in kleine dingen. We maken onze kinderen ook bewust: denk na en wees creatief.

Op Facebook ben ik lid van de pagina Living Off-grid. Dus los van gas, electra en water. Wat betreft het gas zit het goed. We hebben wel een elektriciteitsaansluiting maar we produceren op jaarbasis alles wat we verbruiken zelf met de zonnepanelen. Los van het water zou ook leuk zijn maar dat is wel wat ingewikkelder. We laten trouwens niet alles wat niet duurzaam is hoor, want we gaan in de herfstvakantie wel met het vliegtuig naar Mallorca. Zo’n reis kunnen we nog niet echt missen, al durf ik het niet meer tegen iedereen te vertellen, haha!"

 

Vinden jullie duurzaamheid belangrijk?

"Ja, heel belangrijk, ik denk dat we ook wel iets duurzamer leven dan een gemiddeld gezin. We doen ons best en zien het ook wel als een leuke uitdaging. In veel gevallen bespaar je ook geld door duurzamere opties te kiezen. Eigenlijk is het een beetje ontstaan door het boek Hypotheekvrij! van Gerhard Hormann. Hierin staan allemaal tips om je kosten te reduceren, waardoor je je hypotheek sneller kunt aflossen. Maar die bespaartips zijn vaak ook heel duurzaam, zoals dat je heel makkelijk je eigen wasmiddel kunt maken, en dat de vaatwasser het ook prima doet op een half afwasblokje."

Als u naar uzelf en uw huishouden kijkt, wat doet u aan duurzaamheid?

"Vrij veel! Mijn man is veganistisch, eigenlijk vooral omdat hij het gezonder vindt voor zichzelf. De rest van het gezin eet bijna geen vlees. Maar wel op brood, en af en toe een kippenbout vinden de kinderen wel lekker! Van mij hoeft ook niet iedereen helemaal te stoppen, allemaal een beetje minder helpt al heel veel.
Ik heb een hele lijst met dingen die we duurzaam doen: we verbruiken dus geen gas en fietsen zoveel mogelijk. We hebben ervoor gekozen om ons verbouwingsbudget eerst aan de verduurzaming (oa een warmtepomp) te besteden, de afwerking komt later wel. We maken ons eigen wasmiddel, gebruiken weinig zeep of anders een shampoobar. Zelfgemaakte tandpasta hebben we ook geprobeerd, maar dat was (nog) geen succes..

We kopen spullen en kleding meestal 2e hands. We kijken eerst op marktplaats, of maken het zelf. Twee keer per week kun je naar de kledingbankbeurs, daar verkopen ze prima kleding [Ravensteinweg 1a, Middelburg]! We doen aan recycling en hergebruiken veel. In de supermarkt gebruiken we stoffen zakjes voor groente en brood. Ik gebruik wasbaar maandverband en een menstruatie cup. Het is even wennen, maar het scheelt ontzettend veel afval. Ik zou iedereen aanraden om het een keer te proberen. Als we met de auto gaan rijden we heel rustig, dat bespaart veel brandstof maar is ook nog eens veel ontspannender. Voor de vakantie doen we vaak aan huizenruil. En we hebben een moestuin!"
 

Zijn er nog dingen die u graag zou willen doen?

"We zouden graag een elektrische auto hebben, en misschien ooit van het water af, maar dat is nog geen prioriteit. We verbruiken trouwens wel zo min mogelijk water. Het duurt even voordat het water van de douche warm is, en dat koude water vangen we op in een gieter en gebruiken we voor de wasmachine. En we hebben een “wasstraat”, iedereen gaat meteen na elkaar onder de douche, zodat het water niet steeds opnieuw opgewarmd moet worden."

Om te voorkomen dat de aarde meer dan 2 graden opwarmt is wereldwijd afgesproken om in 2050 bijna geen CO2 meer uit te stoten. Dit betekent dat we onze woningen op een andere manier moeten gaan verwarmen dan met aardgas. Wat vindt u hiervan?

"Goed, wij zijn al van het aardgas af. Maar daar mag wel meer aandacht voor komen. Onze architect zei zelfs: neem toch maar een cv ketel, dat is goedkoper en dan kun je eerst verven en alles af maken. Maar wij vonden die warmtepomp belangrijker! Ook zonder de subsidie hadden we de keuze voor een gasloos huis met warmtepomp, zonnepanelen en isolatie gemaakt, dan was de bovenverdieping alleen nog wat minder ‘af’ geweest."

Om elektriciteit duurzaam op te wekken zijn er veel zonnepanelen en windmolens nodig. Veel mensen vinden dit niet mooi. Hoe kijkt u hier tegenaan?

"We waren op vakantie in Oostenrijk, en zagen daar een berghelling vol met zonnepanelen. Dat was wel erg zichtbaar, maar even verderop stonden de bomen ervoor en dan zie je er niks meer van. Hier zie je soms een oude molen, met op de achtergrond windmolens. Dat vind ik wel mooi, het is helemaal van deze tijd, en het is nodig. Als het achter een dijk uit het zicht kan heeft dat natuurlijk de voorkeur maar we moeten er aan wennen."

Heeft u het idee dat het onderwerp klimaat en duurzaamheid leeft in uw wijk?

"Het is heel verschillend. De één is heel bewust en de ander totaal niet. In de supermarkt zie ik dan iemand een hele lading in nieuwe plastic tassen stoppen, die is er dan dus helemaal niet mee bezig. Ik zie wel dat er een omslag gaande is en dat het steeds beter wordt.
In het kader van bewustwording in de wijk en jong geleerd is oud gedaan loopt mijn man elke maand samen met onze jongste mee met de troepgroep in de wijk."

Waar ziet u kansen om energie/CO2 te besparen of maatregelen voor klimaatadaptatie te nemen?

"Maak de trein en bus veel goedkoper, dan is het aantrekkelijker om niet met de auto te gaan. Met een gezin van vijf personen is de keuze voor de auto nu vaak te snel gemaakt."

Vanuit de gemeente richten we ons op maatregelen om energiegebruik en CO2 uitstoot te verminderen. Wat zou beter kunnen?

"De gemeente is al goed bezig met het stellen van eisen aan nieuwe gebouwen en het nieuwe afvalbeleid, maar het mag nog wel een stapje verder gaan. Bijvoorbeeld dat je nog meer beloond wordt als je minder afval produceert. Bij de invoering van het afvalbeleid was er een voorstel van de SGP om huishoudens met kleine kinderen een set wasbare luiers cadeau te doen. Heel jammer dat dit niet is door gegaan, ik vind het een gemiste kans, zulke dingen moeten we gewoon doen."

Heeft u een makkelijke tip voor anderen om ook iets duurzamer te leven?

"Hier hangt de Piraminder aan de muur, waarmee we heel bewust met spullen om gaan  Leen spullen die je niet zo vaak nodig hebt van de buren, durf dat gewoon te doen want het is ook goed voor de sociale verbinding in de buurt. Douche achter elkaar door als het water eenmaal warm is, en gebruik in de vaatwasser een half blokje!"