Er wordt dit jaar opnieuw geen gezamenlijke herdenking gehouden. In plaats van de jaarlijkse toespraak een bericht van burgemeester H.M. Bergmann over de dodenherdenking.

Samen stilstaan bij vrijheid

Samen stilstaan bij vrijheid. Voor het tweede achtereenvolgende jaar moeten we dat ‘samen stilstaan’ in overdrachtelijke zin beleven. Om bekende redenen kunnen we niet, zoals we dat zoveel jaren achtereen gewend waren, bij elkaar komen om op 4 mei om acht uur alle slachtoffers van oorlogsgeweld te herdenken. In plaats daarvan zijn we in gedachten bij elkaar. Want herdenken moeten en blijven we doen.

De vrijheid die wij hier in ons dagelijks leven mogen ervaren is een monument voor alle dappere mannen en vrouwen die het ultieme offer hebben gebracht om onze afgenomen vrijheid terug te kunnen winnen. Door ieder jaar te herdenken eren wij hen en houden we het monument overeind. Maar we herdenken ook om onszelf bewust te maken van het feit dat vrijheid iets is dat we moeten blijven onderhouden. Door stil te staan bij gebeurtenissen uit het verleden, herinneren wij onszelf -en toekomstige generaties- eraan dat vanzelfsprekendheid geen garantie biedt. We moeten alert blijven; waakzaam op signalen. We moeten oog en oor blijven houden voor elkaar. We moeten in de positie blijven waarin we voor onze vrijheid kunnen zorgen, om deze sterker te maken en het niet af te laten brokkelen of zelfs uit onze handen laten te laten glippen.

In Middelburg, stad van de vrijheden, besteden we het hele jaar door op verschillende manieren aandacht aan vrijheid. Zo was onze stad dit jaar weer gastheer voor de Four Freedoms Awards. Ook houden we de herinnering aan lokale oorlogsslachtoffers als schrijfster Etty Hillesum levend met behulp van lespakketten en vrij recent het initiatief voor de oprichting van een museum in haar geboortehuis aan het Molenwater. Maar nu we, door omstandigheden buitenom onze macht, zijn beperkt in onze bewegingsvrijheid is vrijheid in heel Nederland een veelbesproken begrip geworden. Op radio, televisie en internet is dit het gesprek van de dag. Iedereen heeft een mening en wil deze laten horen. Er zijn mensen die zich helemaal in de huidige regels kunnen vinden, terwijl anderen er kritiek op uiten. Middels social media en demonstraties maken zij kenbaar het niet eens te zijn met het huidige beleid. En dat kan. Gelukkig kan dat hier en nu. In dit land en in deze tijd mag je over bepaalde zaken anders denken en kun je dat zonder risico uitspreken. Maar deze vrijheid van meningsuiting bestaat alleen in een constructie van geven en nemen. Dat wil zeggen dat wij naar elkaar moeten luisteren. Dat we niet kiezen voor het één of het ander, maar dat we zoeken naar wat ons verbindt. Samen in harmonie en vrijheid kunnen leven is zo’n gemeenschappelijk belang. Laten we dat in gedachten nemen als we vanavond om acht uur twee minuten stil zijn.